5 Δεκεμβρίου 1976!
San Sebastián…
Ο Φράνκο είχε πεθάνει ένα χρόνο νωρίτερα, αλλά τα απομεινάρια της δικτατορίας ήταν ακόμα πολύ έντονα στην Ισπανική κοινωνία.
Η Ikurriña, η Βασκικη σημαία, εξακολουθούσε να θεωρείται παράνομη .
Ο τότε αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Manuel Fraga, δήλωσε ότι…
“Πριν την δείξουν στο κοινό, θα έπρεπε να περάσουν πάνω από το πτώμα μου”.
Αλλά η ιστορία είναι φτιαγμένη για να αλλάζει.
Και το ποδόσφαιρο έπαιξε πολύ σημαντικό ρόλο στις 5 Δεκεμβρίου του 1976.
Ήταν ο παίκτης της Ρεάλ Σοσιεδάδ José Antonio de la Hoz Uranga, γνωστός ως “Trotsky” λόγω των πολιτικών του πεποιθήσεων, που έβαλε κρυφά την Ikurriña στα αποδυτήρια του σταδίου Atocha πριν από ένα ντέρμπι μεταξύ της Ρεάλ Σοσιεδάδ και της Athletic Club, αποφεύγοντας τυχόν ελέγχους.
Τα υπόλοιπα τα έκαναν οι δύο αρχηγοί, Ignacio Kortabarria και José Angel Iribar, οι οποίοι μπήκαν στον αγωνιστικό χώρο κρατώντας την Ikurriña, μπροστά σε ένα συγκινημένο κοινό, που δεν μπορούσε να πιστέψει αυτό που έβλεπε.
Φοβήθηκαν σκληρά αντίποινα από την αστυνομία, αλλά κανείς δεν κούνησε το δαχτυλάκι του.
Αυτό επιβεβαίωσε την αίσθηση ότι οι μέρες των νοσταλγών του Φράνκο ήταν μετρημένες .
Η δημοκρατία, για τους Ισπανούς, δεν ήταν πλέον μια χίμαιρα.
Χάρη και στο ποδόσφαιρο.
Η Ikurrina είναι δημιούργημα του ιδρυτή του Βασκικού Εθνικιστικού Κόμματος Σαμπίνο Αράνα και του αδερφού του Λουίς που τη χρησιμοποίησαν από τα τέλη του 19ου αιώνα ως σύμβολο του βασκικού εθνικισμού και μέχρι σήμερα συνεχίζει να αποτελεί επίσημο σύμβολο και του κόμματος.
Αποτελείται από έναν λευκό σταυρό τοποθετημένο πάνω σε έναν πράσινο σταυρό του Αγίου Ανδρέα με κόκκινο φόντο.
Σύμφωνα με τον ίδιο τον Αράνα, το πρώτο στοιχείο συμβολίζει την διαχρονική σχέση των Βάσκων με τον ρωμαιοκαθολικισμό, ο πράσινος σταυρός το Δέντρο της Γκερνίκα (που συνδέεται με τους παραδοσιακούς βασκικούς νόμους) και το κόκκινο φόντο την Βισκαΐα.
Η ίδια σημαία εντοπίζεται στην ανεπίσημη τοπική σημαία του Σαιν-Πιερ και Μικελόν (νήσος που αποικήθηκε από Βάσκους κατά τον 16ο αιώνα) και στην κομητεία Τζόνσον στο Γουαϊόμινγκ των ΗΠΑ.
