Υπάρχουν συνοικίες στην Πόλη που, μέσα από την παρατήρηση των κτιρίων τους, μας επιτρέπουν να διαπιστώσουμε τον ρόλο που διαδραμάτισαν στην Πόλη των περασμένων αιώνων.
Μια τέτοια συνοικία είναι και αυτή του ιστορικού Γαλατά και οι συχνοί μου περίπατοι εκεί με ώθησαν σε μία ακόμη ανάρτηση με αρχιτεκτονικές αναφορές που όμως συνοδεύονται από πτυχές συμβολισμών, κρυφών και μή.
Από τα μέσα του προπερασμένου αιώνα η Πόλη λειτούργησε ως μητρόπολη του εκσυγχρονισμού σε πάρα πολλά πεδία.
Μερικά από αυτά ήταν το εμπορικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα και η καρδιά τους χτυπούσε εδώ στον Γαλατά.
Όλα αυτά αποτυπώθηκαν αρχιτεκτονικά στα κτίρια που κατασκευάστηκαν εκείνη την περίοδο και που σίγουρα οι περισσότεροι περαστικοί αγνοούν στο σύντομο πέρασμα τους από τα σοκάκια που οδηγούν είτε προς το Μπέιογλου είτε προς την γέφυρα και την ιστορική χερσόνησο.
Όταν ο καπιταλισμός άρχισε να ανθίζει στην Πόλη, η πλειοψηφία των μουσουλμάνων δεν μπόρεσε να ακουλουθήσει αυτές τις εξελίξεις.
Είτε λόγω της προσκολλήσεως στην παράδοσή τους, είτε στην απορρόφηση των επιβολών του Ισλάμ, δεν εκπαιδεύονταν στις σύγχρονες εμπορικές και τραπεζικές τεχνικές, αφήνοντας στους ξένους το πεδίο δράσης.
Εκτιμάται πως μόνο 3% των τραπεζιτών ήταν μουσουλμάνοι.
Από το χρηματοπιστωτικό παιχνίδι δεν έλειψαν οι Έλληνες και δίπλα στους αλλόεθνους τραπεζίτες, άντρες όπως οι Μαυρογορδάτος, Μπαλτατζής, Ράλλης και φυσικά ο Ζαρίφης διέπρεψαν στον τομέα αυτό.
Μάλιστα οι τρείς τελευταίοι σε συνεργασία με τον εβραίο Camondo, τον αποκαλούμενο Ρότσιλντ της Ανατολίας, ίδρυσαν το 1864 μία από τις ισχυρότερες τράπεζες, την Societe Generalle de l’Empire Ottoman.
Τα ιδιωτικά αυτά ιδρύματα εκμεταλλεύτηκαν την εξάρτηση δανεισμού της οθωμανικής κυβέρνησης και λαμβάνοντας χρήματα από την Ευρώπη με τόκο 3% – 4%, τα δάνειζαν στην κυβέρνηση με 12% -18%.
Από την στιγμή που η αυτοκρατορία είχε για πολλές δεκαετίες τόσο μεγάλες ανάγκες εξωτερικού δανεισμού και με τέτοιους όρους, ουσιαστικά είχε χρεωκοπήσει.
Και η οικονομική χρεωκοπία και υποτέλεια πάντα συνοδεύεται από τρομερές επιπτώσεις που ξεφεύγουν από τα οικονομικά μεγέθη, αγγίζοντας θεσμικές, πολιτισμικές, ιδεολογικές και άλλες πτυχές, ενώ φτάνουν εώς και εδαφικές αποσπάσεις.
