Η Σαγαλασσός είναι αρχαιολογική τοποθεσία στην Μικρά Ασία περίπου 100 χιλιόμετρα βόρεια της Αττάλειας και 30 χιλιόμετρα από το Μπουρντούρ και την Ισπάρτα (την αρχαία Σπάρτη της Μικράς Ασίας).

Τα ερείπια της αρχαίας Σαγαλασσού βρίσκονται
7 χιλιόμετρα από την αρχαία Αγαλασσός,
στην επαρχία του Μπουρνούμ, στην δυτική μεριά της οροσειράς του Ταύρου σε υψόμετρο 1450-1700 μέτρα. Εκτιμάται ότι ιδρύθηκε περί τα τέλη του 5ου π.Χ. αιώνα και εγκαταλήφθηκε περί τις αρχές του 13ου αιώνα.
Στους Ρωμαϊκούς χρόνους η πόλη ήταν γνωστή ως η «πρώτη πόλη της Πισιδίας», μια περιοχή της δυτικής μεριάς του Ταύρου σήμερα γνωστή
ως η Περιοχή των Τουρκικών Λιμνών.

Η Σαγαλασσός υπήρξε από τις σημαντικότερες πόλεις της Πισιδίας ήδη από τους ελληνιστικούς χρόνους. Η ανθρώπινη παρουσία στην περιοχή χρονολογείται από το 8000 π.Χ. πριν κατοικηθεί κανονικά. Χετιτικά γραπτά αναφέρονται σε ένα ορεινό μέρος με το όνομα Salawassa τον 14ο αιώνα π.Χ., ενώ η πόλη αναπτύχθηκε κατά τον φρυγικό και λυδικό πολιτισμό.
Η Σαγαλασσός ήταν μέρος της Πισιδίας.
Κατά την περίοδο της Περσικής Αυτοκρατορίας η Πισιδία έγινε γνωστή για τις πολεμοχαρείς φατρίες της.

Η Σαγαλασσός ήταν μια από τις πλουσιότερες πόλεις της Πισιδίας όταν την κατέκτησε
ο Μέγας Αλέξανδρος το 333 π.Χ. στην πορεία του προς την Περσία. Είχε πληθυσμό που αριθμούσε τις μερικές χιλιάδες.
Μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου, η περιοχή περιήλθε διαδοχικά στα εδάφη του Αντίγονου, ίσως του Λυσίμαχου, των Σελευκιδών της Συρίας και στη Δυναστεία των Ατταλιδών της Περγάμου.

Τα αρχαιολογικό ιστορικό φανερώνει ότι ο ντόπιος πληθυσμός υιοθέτησε γρήγορα
την ελληνιστική κουλτούρα.
Μετά τους Ατταλίδες, η Πισιδία έγινε μέρος της Επαρχίας της Ασίας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Το 39 π.Χ. δόθηκε στον υποτελή βασιλιά της Γαλατίας Αμύντα, αλλά μετά το θάνατό του το 25 π.Χ., η Ρώμη την ενέταξε στην Επαρχεία της Γαλατίας.

Κατά την περίοδο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας η Σαγαλασσός έγινε σημαντικό αστικό κέντρο, που απολάμβανε την εύνοια ειδικά του Αυτοκράτορα Αδριανού, ο οποίος την ονόμασε “πρώτη πόλη” της Επαρχίας και κέντρο της λατρείας του Αυτοκράτορα. Κτήρια εκείνης της περιόδου έχουν ρωμαϊκό χαρακτήρα. Γύρω στα 400 μ.Χ. η Σαγαλασσός οχυρώθηκε.

Η πόλη υπέστη εκτεταμένη καταστροφή από σεισμό το 518, και η πανούκλα περίπου το 541 με 543 αποδεκάτισε τον τοπικό πληθυσμό.
Αραβικές επιδρομές γύρω στο 640 απείλησαν την πόλη, και μετά δεύτερο καταστροφικό σεισμό στα μέσα του 7ου αιώνα μ.Χ. η τοποθεσία εγκαταλείφθηκε.
Ο πληθυσμός πιθανόν εγκαταστάθηκε στην πεδιάδα. Ανασκαφές έχουν φέρει στο φως μόνο ίχνη ενός οχυρωμένου μοναστηριού – ίσως μέρος θρησκευτικής κοινότητας – το οποίο καταστράφηκε τον 12ο αιώνα.

Η Σαγαλασσός χάθηκε από τα ιστορικά αρχεία.
Στους επόμενους αιώνες, η διάβρωση κάλυψε την Σαγαλασσό. Δεν λεηλατήθηκε σε μεγάλο βαθμό από αρχαιοκάπηλους και λαθρανασκαφές, πιθανόν λόγο της (απόμακρης) τοποθεσίας της.
…
Σύλλογος Μικρασιατών Πεύκης – Λυκόβρυσης “ΙΩΝΙΑ”.